ABD Kongresi’nden Türkiye’yi vurabilecek tarife hamlesi
ABD Kongresi, Rusya’dan gelen enerji gelirlerini hedefleyen yaptırım paketinin yeni aşamasına geçiyor. Senato’da 86’ya karşı 11 oyla kabul edilen H.R. 5334 sayılı düzenleme, pazartesi günü Temsilciler Meclisi Kurallar Komitesi’nin önüne gelecek. Toplantı Washington saatiyle 16.00’da, Türkiye saatiyle 23.00’te başlayacak ve komite aşaması, tasarının Temsilciler Meclisi Genel Kurulu’nda nasıl ele alınacağını belirlemede kritik bir eşik oluşturuyor.
Tasarının en dikkat çekici maddesi, Rusya’dan petrol veya doğal gaz almaya devam eden ülkelerin ABD’ye yaptıkları tüm mallara yüzde 100’e kadar ek tarife uygulama yetkisi. Yürürlüğe girmesinden sonraki 30 gün içinde, son 12 ayda bu ürünlerin en büyük beş ithalatçısı arasında yer alan ülkeler hedef alınabilecek. ABD yönetimi, bu ülkelerden yapılacak ithalata sıfırın üzerinde ve yüzde 100’e kadar ek gümrük vergisi koyabilir; tarifeler mevcut vergi ve ticaret önlemlerinin üzerine eklenebilir. Aynı mekanizma, Rus petrolüne yönelik yaptırımların delinmesine yardım ettiği belirlenen en büyük beş ülkeye de uygulanabilecek. Doğal gaz için, Rusya’nın toplam yıllık gaz ihracatının %15’inden düşük alım yapan ve alımlarını azaltmak için önemli adımlar attığı ülkelerde tarifeler uygulanmayabilir.
Türkiye, Rusya ile enerji ticaretinde önemli bir aktör ve 2026 Ağustos ayında yaklaşık 1,5 milyar euro tutarında Rus hidrokarbonu satın almış, bu da ülkeyi dünyanın en büyük üçüncü Rus fosil yakıtı ithalatçısı yaptı. Alımlar, boru hattı doğal gazı, ham petrol, petrol ürünleri ve kömür şeklinde dağılıyor. Bu nedenle Türkiye, “en büyük beş ithalatçı” listesinde yer alabilir ve tasarı kapsamında hedef alınabilir. Tasarının etkisi yalnızca Rus petrolü veya gazına değil, hedef ülkenin ABD’ye yaptığı geniş ihracata da yansıyabilir; otomotivden tekstile, makineden demir-çeliğe kadar birçok ürün grubu ABD pazarına gönderirken ek gümrük maliyeti riski doğabilir. Pazartesi başlatılacak komite toplantısı, tasarının ilerleyip ilerlemeyeceği ve tarife hükümlerinin değişip değiştirilmeyeceği açısından Türkiye ihracatçıları için kritik öneme sahiptir.
