Hemen konuya giriyorum arkadaşlar. Yıllardır söylenir dururdu, “Erkekler geç büyüyor” diye. Çoğu zaman gülüp geçerdik, mizah konusu olurdu bu laf. Ama geldik noktaya, bilim adamları bunu araştırmış ve doğrulamış. İşte karşınızda erkek beyninin gelişim yaşıyla ilgili çarpıcı gerçekler. Nöroloji Uzmanı Dr. Onultan’ın verdiği bilgiler epey önemli, hepsini aktaracam size.
Bakın şimdi, insan gelişimi sadece boy uzamasıyla hormonal değişimlerle filan sınırlı değil. Öyle olsa 18-20 yaşlarında herşey bitiyor. Ama beynin özellikle üst düzey işlerden sorumlu bölgeleri var ya, işte onlar gelişmeye devam ediyormuş. Beyin dediğin, erken dönemlerden itibaren gereksiz sinir bağlantılarını ayıklıyormuş, daha verimli ağlar oluşturuyormuş. Erkeklerde bu yeniden yapılanma süreci kadınlara göre çok daha uzun süruyormuş. Yani nörolojik olgunlaşma erkeklerde daha ileri yaşlara kadar devam ediyor.
Ne demek bu? Kadın beyni erişkinlik dönemine daha erken ulaşırken, erkek beyninde sinaptik yeniden yapılanma ve nöral ağların optimize edilmesi daha uzun zaman alıyor. İşte bu yüzden genç erkeklerde risk alma eğilimi, ani kararlar, dürtüsel davranışlar daha belirgin olabiliyor. Ama sakın yanlış anlaşılmasın, bu her erkek için geçerli değil. Genetik özellikler, eğitim seviyesi, çevresel faktörler, yaşam deneyimleri de beyin gelişimini ciddi şekilde etkiliyor.
Uzm. Dr. Onultan’ın söylediğine göre, bilimsel çalışmalarda verilen yaş ortalamaları sadece toplum genelindeki eğilimleri gösteriyor. Yani bazı bireylerde bu süreç daha erken, bazılarında daha geç tamamlanabilir. O yüzden sadece kronolojik yaşa bakarak “Şu adam 25 yaşında, karar verme becerisi tamdır” demek doğru değil. Hiç öyle kolay değil.
Dahası var. Nörobilim alanındaki son çalışmalar, beynin gelişiminin 32 yaşında tamamen sona ermediğini de gösteriyor. Yani 32’den sonra da beynimiz yeni bağlantılar kurmaya devam ediyormuş. Öğrenme, yeni deneyimler, fiziksel aktivite, zihinsel egzersizler sayesinde beyin yaşam boyu değişiyor. Nöroplastisite deniyormuş buna. Yani beynin değişen koşullara uyum sağlama yeteneği.
Peki ne yapmalıyız? Beyin sağlığını koruyan yaşam alışkanlıkları var tabi. Dr. Onultan şunları sıraladı: Kaliteli uyku, düzenli fiziksel aktivite, dengeli beslenme, kitap okumak, yeni beceriler edinmek, sosyal hayatın aktif olması… Bunların hepsi beynin yeni sinir bağlantıları oluşturmasını destekliyormuş. Ve önemli olan, bu alışkanlıklar yalnızca ileri yaşlarda değil, çocukluk döneminden itibaren kazanılmalıymış.
Araştırma ne diyor peki? Sadece nöroloji açısından değil, psikoloji, eğitim bilimleri, sosyal davranış araştırmaları için de önemli sonuçlar doğurabilirmiş. Erkek beyninin gelişim sürecinin daha uzun sürmesi, genç erişkinlik dönemindeki davranış kalıplarının daha doğru anlaşılmasına katkı sağlayacak bilimsel veriler sunuyormuş.
Yani anlıyacağınız, o mizahi söylem “erkekler geç büyüyor” aslında bilimsel bir temele dayanıyormuş. Ama uzmanlar uyarıyor: Bu tür araştırmalar bireyleri sınıflandırmak için değil, insan beyninin gelişim süreçlerini daha iyi anlamak ve davranışların biyolojik altyapısını bilimsel veriler ışığında değerlendirmek için ele alınmalıymış. Yani kimse “Ben erkeğim, 40 yaşındayım hâlâ ergenim” diye düşünmesin.
Neyse, işte böyle arkadaşlar. Bilim bu konuda ne diyorsa onu aktardım. Bakalım bu bulgular eğitim sistemini, hukuk sistemini etkileyecek mi? Gençlerin risk alma davranışları konusunda daha mı anlayışlı olucaz? Gelişmeleri takip ediyoruz…
Kaynak: Orijinal Haber
