Beyin yaşlanmasında yeni ipucu: 50 yaşından sonra değişmeye başlıyor
Bilim dergisinde yayımlanan yeni bir çalışma, hipokampus bölgesindeki hücreleri farklı yaş gruplarında inceleyerek beynin yaşlanma sürecinde önemli değişimlerin meydana geldiğini ortaya koydu. Çalışmada Columbia Üniversitesi, New York Genom Merkezi ve California Üniversitesi araştırmacıları yer aldı ve ABD Ulusal Sağlık Enstitülerinin 4D Nucleome (4DN) programı kapsamında yürütüldü. Araştırmacılar, yaş ilerledikçe hücresel yapı ve genlerin işleyişinde belirgin değişiklikler gözlemledi.
En dikkat çekici bulgu, mikroglia hücrelerinde meydana geldi. 50–75 yaş aralığında, erken gelişimde oluşan mikrogliaların sayısı hızla düşerken, kan bağışıklık hücrelerine moleküler olarak benzeyen yeni mikroglia benzeri hücreler yerini aldı. Bu yeni hücrelerin iltihaplanma ile ilişkilendirilen özellikleri daha güçlü olduğu, yaşlanan beyinde uzun süreli iltihaplanmaya katkıda bulunabileceği belirtiliyor. New York Genom Merkezi Bilimsel Direktörü Bing Ren, “Mikroglialar temizlik görevini yerine getiremediğinde toksik maddeler birikir ve bu durum nörodejeneratif hastalıklara yol açabilir” dedi.
Ayrıca, kan‑beyin bariyerini koruyan hücrelerin sayısında önemli bir azalma ve DNA’nın üç boyutlu düzeninin yaşla birlikte bozulduğu tespit edildi. Bu bulgular, beyin yaşlanmasının sadece kademeli bir gerileme değil, aynı zamanda bağışıklık, damar ve sinir sistemlerinde eş zamanlı değişimleri içerdiğini gösteriyor.
